O xornalista Xosé Manuel Pereiro publica hoxe en El País (Ed. Galicia) un magnífico artigo sobre a famosa consulta que a Consellería de Educación acaba de pór en marcha para recabar "opinións" encol do uso das linguas no ámbito do ensino público non universitario.

O artigo de Pereiro (moi intelixente e revelador, como de costume) non ten desperdicio.

ARTIGO COMPLETO

"Medalla Castelao para Marcos Valcárcel" (Extraído do xornal A Nosa Terra)

Marcos Valcárcel (Ourense, 1958), doutor en Historia Contemporánea, é catedrático de Lingua e Literatura Galegas. O seu traballo de investigación céntrase na historia política do galeguismo en relación con Ourense e a historia cultural da cidade: A prensa en Ourense e a súa provincia (1987); Ramón Otero Pedrayo. Vida, obra e pensamento (1988); A cidade da Xeración Nós (1996); Pé das Burgas. Estudios de historia, literatura e xornalismo (1998); "Ourense, a gran cidade literaria", en A memoria de Ourense (1999); Ourense, craro río, verde sol. A cidade na voz dos seus poetas (2001); Carlos Casares, punto de encontro (2002); etc. Publicou ademais Xoaquín Lorenzo. Vida e obra (Xerais, 2004) e preparou a edición da Poesía en galego de Antón Tovar (2005). Membro correspondente da RAG, forma parte das Fundacións Carlos Casares e Curros Enríquez e dirixe a sección de Literatura do Liceo de Ourense. Colabora nos xornais A Nosa Terra, La Región e Galicia Hoxe. E autor do blog as uvas na solaina.

A Medalla Castelao foi creada no 84 con motivo do retorno a Galiza dos restos de Castelao, o 28 de xuño. Levouna ese ano Ánxel Fole. Despois recibírona Camilo José Cela, María Casares, Fernando Rey, Amancio Ortega, Nélida Piñón, Roberto Verino, Amancio Prada, Pura Vázquez, María Victoria Fernández España, Amancio Amaro, Fernando Ónega, Adolfo Domínguez e o grupo Milladoiro.

Parabéns, amigo Marcos.

Máis información aquí.

cuqui é pequeno de máis para ser un osiño de peluxe
e cáelle o naris
por iso non lle gusta ir á lavadora
nin que mamá o colgue a secar polas orellas
ademáis
bótame de menos durante o centrifugado
    e eu a el                       ¿e se lle doe?
    as orellas                      ¿e se lle doen as orellas das pinzas?
    ou estar só tanto tempo na trandeira

e eu a el       sobre todo hoxe que é luns e ti estás tan lonxe
así que o meto húmido debaixo das sabas
e apértoo
para que non chore máis que eu sexa xa grande
que me gusta porque sei que me quere pequeno
como só poden querer os osiños os nenos
que lle perdoan ata a dor das pinzas
como sei que ti e eu nos queremos

Comunicado do Plenario da Real Academia Galega lido na Coruña polo seu Presidente, Xosé Ramón Barreiro, nas vésperas do 17 de maio, Día das Letras Galegas 2009:

Diante dos pronunciamentos e as comunicacións públicas que dun tempo a esta parte se están a producir arredor da lingua galega, moi especialmente sobre a súa presenza nas aulas de ensino non universitario, e dada a significación histórica desta institución fundada en 1906 baixo a presidencia de Manuel Murguía, constituída a prol da defensa e a dignidade do noso idioma e da nosa cultura, e depositaria do ordenamento normativo da lingua por decisión do Parlamento de Galicia e a Lei de Normalización Lingüística (1983), a Real Academia Galega séntese na obriga e no deber moral de pronunciarse nos seguintes puntos, que consideramos fundamentais.

1. A lingua galega é unha riqueza, patrimonio común de todos os galegos, lingua milenaria, posuidora dun rico acervo histórico que nos sitúa en pé de igualdade entre as culturas todas do mundo. A lingua galega forma parte consubstancial da identidade e do recoñecemento de Galicia como nación e como colectividade. Como dicía Ramón Piñeiro, a quen este ano honramos o Día das Letras Galegas, "para que unha comunidade humana teña categoría de pobo, para que teña unidade íntima e transcendente, ha de ter unha alma de seu. E un pobo ten alma de seu cando posúe idioma, cando fala nunha lingua propia, que tal é o que significa a palabra idioma. A lingua vén a ser a alma viva do pobo que a fala, vén a ser a súa comunidade esencial".

2. Como lingua propia de Galicia, o galego dános identidade no mundo, pero tamén nos relaciona con outros espazos aos que, cumprindo unha función comunicativa, non queremos nin debemos renunciar. A lingua galega non é incompatible co coñecemento e o uso doutras linguas, moi especialmente o castelán, e vencéllanos coa irmandade galego-luso-brasileira, que nos abre a varios continentes e que nos universaliza. Xunto co castelán, o inglés e o coñecemento das novas tecnoloxías da comunicación, propias da sociedade global da que formamos parte, os homes e mulleres da Galicia do noso tempo, cidadáns dun novo século conscientes do valor do seu idioma, dispoñemos de posibilidades certamente privilexiadas para nos relacionarmos co mundo e, sen renunciarmos a nós mesmos, exercer como cidadáns universais.

3. Ninguén é propietario da lingua. Como patrimonio común, herdado dos nosos avós e dos devanceiros, a lingua é de todos os galegos, mesmo daqueles que non tiveron a fortuna ou a oportunidade de recibila de seu na infancia. A lingua é un cemento que nos une, no que nos recoñecemos e que nos proxecta cara ao futuro, polo que de ningunha maneira podemos aceptar nin discriminacións pola súa causa nin que se abran fendas na sociedade común, que facemos entre todos, creando ou promovendo guetos ou espazos estancos. Irresponsablemente estariamos a producir unha freita social que endexamais existiu e que tería gravísimas consecuencias para o futuro.

4. A convivencia, o respecto e a harmonía deben presidir en todo momento as actuacións que arredor da lingua se desenvolvan, tendo unha cousa presente: un idioma castigado durante séculos, asoballado na súa historia, abaixado na consciencia dos seus falantes esixe un tratamento activo, unha política estratéxica e decidida por parte do goberno e da administración, accións que o doten de recursos para igualalo con aqueles outros idiomas que non viviron ese proceso. O rexurdir do idioma galego vai acompañado do rexurdir da autoestima dos seus falantes e dos que como patrimonio común o teñen, da dignidade colectiva e da modernidade do país en todos os seus ámbitos.

O pasado venres a terra conquistou o que mar non puido ao longo de toda unha vida de sacrificios e duros avatares: arrebatarnos a un home xeneroso, cordial, afábel. Levounos coa súa pérfida traizón, co seu coitelo cobarde, a Ramón Fraga Fernández, Moncho de "Triñanes", mariñeiro de primeira embarcado, desde os anos da infancia, nos mares tenebrosos da costa máis esgrevia, violenta, enfurecida. 

Hai a penas unhas semanas, o propio Moncho participaba connosco, de maneira entusiasta e moi emocionado, da homenaxe ás vítimas do mar de Fisterra. Tal é así que mesmo nos levou ao lugar exacto onde a traxedia tinguíu de orfandade a tantas familias do noso concello. Falo das augas asasinas onde perderon a vida os heroes do "Bonito", do "Begoña" e, por suposto, os seus recordados compañeiros do "Isleña"; todos eles vellos "lobos de mar" da nosa memoria colectiva e, porén, da nosa máis firme identidade de fisterráns de corazón e mar e loito e salitre incrustado nos poros.

A terra -e non o mar, que conste ben clariño- levounos o corazón dun home bo, dun experto mariñeiro, dun fisterrán de ollos bravos, ensalitrados. Para el, o noso recordo sempre presente, as nosas bágoas infinitas, o noso respecto oceánico.

Que a terra sexa xenerosa contigo, meu capitán.

A Asociación NERIA, que preside o independente Ramón Vigo, acaba de facer público o seu ditame anual correspondente aos premios Faros Nerios. Nunca un veredicto resultou tan xusto, tan merecido, tan unánime. Os galardoados na presente edición encarnan nas súas persoas os valores máis elevados que definen e engrandecen a unha sociedade moderna, democrática e avanzada.

Entre os premiados destacan o profesor e poeta Miro Villar, autor dunha obra poética sobranceira no panorama literario das nosas letras, con títulos como Ausencias pretéritas, Abecedario da desolación, Equinocio de primavera ou Gameleiros e destacado investigador da nosa historiografía, con estudos sumamente reveladores sobre figuras como Gonzalo López Abente, Xervasio Paz Lestón ou Antón Zapata, entre outros.

 

Tamén foi recoñecido o labor, constante e dedicado, da centenaria Casa Lestón (Sardiñeiro); un exemplo de profesionalidade e bo facer que trascende calquera moda no ámbito da alta gastronomía e que basea o seu éxito na conxunción de tradición e modernidade. Desde a súa fundación en 1917 até a actualidade, os comensais que fielmente visitan este prestixioso restaurante fisterrán coinciden na profesionalidade e no ambiente cordial que se respira nos fogóns desta empresa como dous dos sinais de identidade que mellor definen o éxito da súa cociña. En Casa Lestón conviven, en perfecta harmonía, catro xeracións de seres humanos con maiúsculas; todos/as eles/as dignos herdeiros dos patriarcas da casa: Ana Suárez e Bautista Marcote, "O Lestón", recentemente desaparecido pero sempre presente na memoria e no corazón de tantas e tantas xeracións que o recordan e admiran.

Asemade, foron galardoados o profesor e divulgador científico Jorge Mira e a asociación "Abondou", entre outros. Parabéns desde aquí aos premiados.

[Fonte: La Voz de Galicia/Ed. Carballo.]

 

 

 

O xornal dixital Qué pasa na Costa vén de pór en marcha unha interesante iniciativa coa que pretende recoñecer e valorar o labor desenvolvido por destacados persoeiros da nosa bisbarra ao longo da historia.

Trátase da Elección Histórica da Costa da Morte; unha iniciativa na que poden participar todas as persoas que o desexen, sexan ou non orixinarias/os da comarca fisterrá, e que se desenvolverá ao longo dos vindeiros meses.

A idea é certamente orixinal, atractiva. O único que semella cuestionábel a respecto dos persoeiros propostos polos respectivos representantes dos concellos implicados, é a ausencia dunha figura tan notábel como o poeta Eduardo Pondal na súa terra natal, Ponteceso. Con todo, a non inclusión do "Bardo" nesta Elección Histórica da Costa da Morte (que, insisto, non comparto en absoluto pero respecto) non lle resta méritos a unha iniciativa tan fermosa e meritoria como a que nos ocupa.

De estardes interesadas/os en participar na votación podedes facelo no seguinte enlace.